Coi chừng ung thư buồng trứng! (P2)

Ung thư buồng trứng như kẻ sát nhân giấu mặt giết người lén lút, nhưng bạn vẫn có thể khôn ngoan phát hiện kẻ thủ ác này thông qua một số dấu hiệu.

Hy vọng vào tương lai

Karen Lu, M.D, chuyên gia ung thư phụ khoa, trung tâm ung thư Anderson, Houston, Mỹ, cho biết các nhà nghiên cứu đang làm việc cật lực để tạo ra vắc-xin ngăn sự tái phát của ung thư buồng trứng ở các bệnh nhân từng mắc bệnh này. Họ đang tìm kiếm câu trả lời ở ống dẫn trứng.

Phần lớn u ác tính có thể bắt đầu từ các ống dẫn trứng sau đó mới lan rộng ra buồng trứng. Đây là tin mừng cho bệnh nhân trẻ tuổi vì nếu cắt bỏ buồng trứng ở phụ nữ chưa mãn kinh sẽ cắt đi nguồn cung cấp estrogen dồi dào, làm tăng rủi ro về bệnh tim và chứng loãng xương.

“Chúng tôi đang hứng thú với nghiên cứu này, ta có thể loại bỏ ống dẫn trứng mà vẫn để lại buồng trứng, bệnh nhân vẫn sinh sản bình thường”, Karen vui mừng chia sẻ.

Có một số cách để bạn có thể làm giảm bớt nguy cơ ung thư này.

Làm mẹ hoặc dùng thuốc ngừa thai: Các chuyên gia cũng không hiểu tại sao sinh nở và cho con bú ít nhất một lần sẽ giúp làm giảm nguy cơ ung thư buồng trứng. Họ đoán rằng có thể hai việc này làm giảm hoạt động của buồng trứng.

Uống thuốc tránh thai cũng giảm bớt nguy cơ nếu bạn không làm mẹ. Uống thuốc tránh thai 5 năm, có thể giảm đến 30% nguy cơ ung thư buồng trứng trong 10 năm.

Ăn bắp cải xanh và bông cải: Thực phẩm này chứa đầy phytochemical, hợp chất giảm nguy cơ ung thư. Sử dụng hạn chế chất béo, đặc biệt chất béo động vật, cũng có thể giúp tránh ung thư.

Duy trì cân nặng lý tưởng: Phụ nữ chỉ số BMI cao có nguy cơ lớn ung thư buồng trứng hơn so với các cô chỉ số BMI thấp hơn.

Khám phụ khoa ít nhất 1 lần/năm: “Dù không ai chứng minh khám phụ khoa thường xuyên sẽ giúp phát hiện ung thư buồng trứng sớm, nhưng việc khám định kỳ giúp bạn có cơ hội trao đổi với bác sĩ về các triệu chứng mình gặp phải”, bác sĩ Hạnh cho biết.

Để ý các dấu hiệu thông thường nhất. “Trong nhiều trường hợp, chưa chắc đã là ung thư buồng trứng, nhưng nếu triệu chứng lặp đi lặp lại bạn phải khám phụ khoa.

Yếu tố di truyền: Nếu bạn có tiền sử gia đình lớn về ung thư này, đến gặp bác sĩ để làm xét nghiệm máu. Bạn có thể hỏi họ về hội chứng Lynch, liên quan đến ung thư buồng trứng.

Nếu kết quả cả hai loại kiểm tra trên đều dương tính, hãy tìm bác sĩ chuyên ung thư phụ khoa tin cậy để quyết định thực hiện phương pháp phòng ngừa nào.

Nguồn Bệnh Viện FV

Ung thư khoang miệng tấn công người trẻ

Bệnh rất dễ chẩn đoán và phát hiện sớm nhưng do chủ quan, thậm chí nhầm lẫn với chứng loét miệng nên bệnh nhân thường được điều trị khi đã quá muộn.

Chủ quan, coi thường bệnh nhẹ, anh Trịnh Văn Ngọc, 42 tuổi, ngụ tỉnh Ninh Bình, phát hiện bị ung thư lưỡi khi bệnh đã ở giai đoạn muộn, cả lưỡi bị xâm nhiễm cứng đờ, không nói được. Tại Bệnh viện (BV) K Trung ương, các bác sĩ đã phải cắt bỏ hoàn toàn lưỡi của anh Ngọc và tiến hành liệu trình xạ trị. Người thân của anh cho biết ban đầu, anh Ngọc chỉ bị nhiệt miệng (loét miệng), cứ nghĩ do “nóng trong người” nên ăn đồ ăn “mát”, thậm chí uống cả thuốc nam, thuốc bắc nhưng bệnh vẫn không giảm. Anh Ngọc đến BV tỉnh khám, nghi ngờ bị ung thư khoang miệng nên được giới thiệu nhập BV K.

Đừng để quá muộn

Theo bác sĩ Nguyễn Quốc Bảo, Trưởng Khoa ngoại đầu cổ BV K, anh Ngọc được xác định ung thư lưỡi, một dạng của ung thư khoang miệng. Bệnh rất dễ chẩn đoán nhưng bệnh nhân thường đến các cơ sở y tế chuyên khoa khi đã ở giai đoạn muộn với khối u lớn, xâm lấn hạch và tổ chức xung quanh. Nguyên nhân, theo bác sĩ Bảo, ung thư khoang miệng giai đoạn đầu ít có cảm giác đau rát, khó chịu hoặc bệnh nhân chấp nhận được tình trạng loét và đau do lầm tưởng là chứng nhiệt miệng nên chủ quan, không đi khám.

Chỉ đến khi tổn thương lan tỏa, vết loét không liền và xuất hiện nhiều triệu chứng như khó ăn uống, khó nuốt, chảy máu, đau tai, có hạch ở cổ… thì đã quá muộn. “Hầu hết các trường hợp này, khối u khoang miệng đã lớn trên 4 cm, vết loét xâm lấn cả sàn miệng, khoang họng, thậm chí lưỡi cũng bị xâm nhiễm cứng không nói được, di căn hạch vỡ loét” - bác sĩ Bảo chia sẻ.

Đáng lo ngại là trong những năm gần đây, bệnh gia tăng và đứng trong tốp 10 ung thư thường gặp nhất ở Việt Nam. Bệnh thường gặp ở lứa tuổi 40-60 nhưng nay đang có xu hướng trẻ dần. “Cách đây chỉ một vài tuần, chúng tôi đã tiếp nhận và điều trị cho 2 trường hợp khá trẻ là một nam thanh niên mới 17 tuổi và một phụ nữ 23 tuổi - những trường hợp mà trước đây rất hiếm gặp. Điều đáng nói là những yếu tố nguy cơ đối với bệnh ung thư khoang miệng như hút thuốc lá, lạm dụng đồ uống có cồn, ăn trầu… ở những bệnh nhân này đều không có” - bác sĩ Bảo cho biết.

Nhiều dấu hiệu báo trước

Theo bác sĩ Trần Xuân Bách, BV Tai Mũi Họng Trung ương, cần đến khám ngay bác sĩ chuyên khoa nếu một người bình thường xuất hiện một hay nhiều các dấu hiệu như khối sưng to, cứng chắc bất thường ở môi, miệng, họng mà phát hiện qua soi gương hoặc sờ tay. Cùng đó, vết loét, trượt xuất hiện trong miệng cố định ở một vị trí, không liền vết thương hoặc có xu hướng lan rộng, kể cả khi sử dụng các loại thuốc thông thường trong 2-3 tuần. Hay đó là cảm giác đau khó tả, buốt chói, đau âm ỉ, đau không rõ ràng; nuốt sặc, nuốt nghẹn, nuốt vướng hay khó khăn khi nuốt. Người bệnh khàn tiếng bất thường, thay đổi giọng khác lạ, sụt cân, mệt mỏi bất thường…

Các nguyên nhân gây bệnh ung thư khoang miệng, theo bác sĩ Bách, đến nay vẫn chưa được khẳng định chắc chắn nhưng nghiện thuốc lá và lạm dụng đồ uống có cồn là những yếu tố có liên quan đến bệnh. Ngoài ra, một số yếu tố khác như phơi nắng quá nhiều, nhai trầu, thói quen ăn dưa muối, cà muối, cá muối… hay quan hệ tình dục theo đường miệng cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh. Viêm cận răng cũng là nguyên nhân sinh ra tế bào ung thư, tình trạng vệ sinh răng miệng kém, hàm răng giả không thích hợp, được coi là thủ phạm.

Bác sĩ Bảo cho biết trước đây, với bệnh nhân ung thư khoang miệng có di căn hạch sớm thường được chỉ định xạ trị nhưng hiện nay, với những trường hợp này vẫn được chỉ định phẫu thuật vét hạch. Bởi không giống các ung thư khác, hạch ung thư khoang miệng sớm vẫn có khả năng kháng tia xạ, hóa chất và xâm nhiễm vào các tổ chức phần mềm, phá vỡ mạch máu khiến bệnh tái phát, tiến triển nhanh hơn.

Bác sĩ Bách cho rằng cách tối ưu để phòng tránh ung thư khoang miệng là loại bỏ yếu tố nguy cơ. “Việc thi thoảng hút một điếu thuốc cũng có nguy cơ gần như tương đương với hút thường xuyên. Những người vừa uống rượu vừa hút thuốc lá nguy cơ mắc bệnh tăng gấp nhiều lần” - bác sĩ Bách nói.

Dễ tái phát

Bác sĩ Nguyễn Quốc Bảo cho biết ung thư khoang miệng gồm: môi (trên, dưới, mép), lợi hàm trên, lợi hàm dưới, khe liên hàm, khẩu cái cứng, lưỡi, niêm mạch má và sàn miệng. Nếu điều trị ở giai đoạn 1 và 2, tỉ lệ sống trên 5 năm có thể lên tới 85%. Tuy nhiên, khi khối u đã xâm lấn rộng, có di căn hạch, tỉ lệ này giảm xuống dưới 50%. Giới chuyên môn cũng cảnh báo kể cả khi bệnh nhân được phẫu thuật cắt bỏ khối u, xạ trị bệnh cũng rất dễ tái phát hoặc xuất hiện ung thư thứ phát nên rất cần được theo dõi định kỳ sau quá trình điều trị.

Nguồn Bệnh Viện FV